[ Boards: Main, Type4, Movie, Care, Chat ][ Top 10 ] [ HOME ]

Stella Braam (dutch female undercover journalist)


[ Follow Ups ] [ Post Followup ] [ Jan's Enneagram & Movie Board ] [ FAQ ]

Posted by Jan den Breejen on July 20, 2001 at 01:13:58:

Stella Braam (dutch female undercover journalist)

Case texts:

Oud Germaanse angst voor de Boze Turkse Wolf een sprookje?
Juist tijdens de Kristall Nacht Herdenking ontplofte mejuffrouw Stella Braam bijkans toen zij een door haarzelf verdacht gemaakte Turk als deelnemer ontwaarde.
Contrair is de monitor van de taktieken die de welzijnsmaffia toepast om voor integratie bedoelde subsidies in eigen zak te steken of onder zogenaamde onderzoeks projecten verdelen van bevriende journalisten
Het met veel tamtam verschenen boekje Grijze Wolven van S. Braam en M. Ulger is zeker niet onomstreden. Zo werd de Turkse Federatie Nederland er van beschuldigd dat ze de macht in Nederland wilden overnemen als voorbereiding op de vestiging van het Groot Turkse Rijk, waarvan de oostgrens ergens in China zou komen te liggen.
Even was heel Nederland in de ban van de boze wolf. ´Iets wat wel vaker voorkomt, zeker wanneer er elementen uit oer-Germaanse sprookjes blijken te appelleren aan prepuberale gevoelens´, meent actievoerder Fatih Elbeye. Met elementen van intergratie, want ´Stella Braam vervulde met verve haar rol van een reeds door de Grote Boze Wolf verslonden Roodkapje´.
Volgens drs. Chris Nibbering, onderzoeker aan de Universiteit van Amsterdam heeft onderduikster Stella Braam. ´Als geen ander bijgedragen tot negatieve beeldvorming van Turken in de pers'. Op de foto: S. Braam citeert het boek ´Hoe gevaarlijk zijn de Turken?´ van Nibbering.
Activoerder Fatih Elbeye betreurt het dat Braam in een recente uitzending van MiddagEditie ´gewoon door blijft gaan allerhande mensen en organisaties verdacht te maken´. Zo beweerde ze glashard en zonder zelfs met haar ogen te knipperen dat de uitgever van het boek `Hoe gevaarlijk zijn de Turken?´ de oprichter ´van de jongerenafdeling van de Grijze Wolven´ zou zijn. Nu waren die Grijze Wolven volgens Braam in haar eigen boekje al een ´jongerenafdeling´ van de Turkse MHP-partij. De uitgever zelf, drs Veyis Gungor van de vereniging Türkevi Westerpark noemt het ´belachelijk´ dat Braam hem er nu weer van beschuldigd een crechè voor Grijze Wolvenbabies te hebben opgericht. In dezelfde uitzending van MiddagEditie noemde Braam onderzoeker/auteur Chris Nibbering ´een oplichter´.
Braam´s sprooklezingen
Stella Braam (op de foto met het boek Hoe gevaarlijk zijn de Turken) beweerde dat Nibbering niet de vrije hand had om de Turkse respondenten voor zijn onderzoek te kiezen en te interviewen.
Toen de verbaasde presentator van MiddagEditie Twan Huys Braam vroeg ´hoe ze dat wist´ loog de onderduikjournaliste glashard dat ze dit in het boek van Nibbering zou hebben gelezen. ´dat staat allemaal in dit boek´. Dat staat er dus echt niet in!
Mede door het onderduiken van de auteurs was er destijds veel belangstelling voor Braam en Ulger, die onder spannende omstandigheden in het nieuws kwamen en zwaar vermomd niet van het beeldscherm af te branden waren. Heel Nederland was in de ban van de Grijze Wolven. Hoe de Turken zelf onder al deze publiciteit leden, werd onderzocht door Chris Nibbering. Die een dag nadat de uitkomsten van zijn onderzoek in de pers waren beland, van de UvA te horen kreeg dat hij moest oprotten. Boze tongen beweren dat dit het rechtstreekse gevolg was van een serie telefonische huilbuien en dreigementen van Stella Braam aan het adres van faculteitsdirecteur Pieter Cortebach. In zijn boek ´Hoe gevaarlijk zijn de Turken´ staat een verslag van de gebeurtenissen een dag na de persconferentie in de UvA: de van zenuwen op zijn benen trillende Cortebach deelde de wetenschapper mee dat hij met zijn onderzoek naar de mediaeffecten onder Turken de UvA ten schande zou hebben gemaakt. Onmiddellijk moest Nibbering zijn sleutels inleveren. De affaire speelt nog steeds en lijkt een uiterst geheimzinnig neo-stalinistisch netwerk rond Braam aan het licht te brengen.
De confrontatie tussen Braam en Nibbering had plaats tijdens NPS MiddagEditie op maandag 16 november 1998. De boze tongen over het neo-stalinistische netwerk lijken gelijk te krijgen. Na afloop beet Braam de onderzoeker toe dat zij er wel voor zou zorgen dat ´zijn wetenschappelijke carriére nu definitief over was´. Vooral dat nu klonk veelzeggend volgens Nibbering. En het begon zo aardig. Braam liet weten dat ze ´eerlijk gezegd enorm moest grinniken´ toen ze het boek van Nibbering in handen kreeg. Met name de zijband is een pastiche van haar wolvenboek, zelfde letters en lay-out. Braam ´hoorde nogwel van mensen dat dit eigenlijk plagiaat was´ en dat ze dat bij de rechter zou moeten uitzoeken, maar ´Ik moest er een klein beetje om lachen. Ik moest nog meer lachen toen ik het boek las´.
Dat bleek niet echt zo te zijn.
Toen Twan Huys haar vroeg: Hoe gevaarlijk is de harde kern van de door u beschreven organisatie? ontweek Braam deze vraag. Wel was het volgens Braam allemaal heel gevaarlijk ´op de eerste plaats omdat Turkse jongeren te horen krijgen dat hun Turkse identiteit boven alles gaat.´
Stella had na jarenlang onderzoek ontdekt dat ´je op de eerste plaats Turk bent en hoort te strijden en desnoods te sterven voor je vaderland.´ Toen ze met haar Turkse versie van ´Voor God, Vaderland en Oranje´ weinig indruk maakte, besloot ze er een paar onthullingen tegen aan te gooien. Zo orakelde ze dat onderzoeker Nibbering niet de vrije hand zou hebben gehad om de Turkse respondenten te interviewen. Toen de verbaasde Twan Huys haar vroeg ´hoe ze dat wist´ loog Braam glashard dat ze dit in het boek van Nibbering zou hebben gelezen.
´Dat staat allemaal in dit boek´.
Als bewijs hield ze ´Hoe Gevaarlijk Zijn de Turken´ in de hoogte. Onomstotelijk bleek dus dat mevrouw Braam het boek niet eens heeft gelezen. Anders had zij kunnen weten dat zoiets er dus echt niet in staat.
Wat er waar is van de verhalen als zou Braam er voor gezorgd hebben dat neo-stalinisten de faculteitsdirecteur onder druk hebben gezet om Nibbering de laan uit te sturen is nog steeds niet duidelijk. In de uitzemding beweerde Braam door allerlei journalisten te zijn gebeld met de vraag: ´´hoe kan dat nou, zo´n raar boekje, wat heeft de universiteit daarmee te maken.´ Braam: Lieve mijnheer Nibbering, er wordt zo gergrinnikt om dit boek op de universiteit, dat ze zeggen, het is niet eens de moeite waard om er een kort geding tegen aan te spannen.´ Nibbering: ´Mag ik u vragen wat u daar van af weet. Als de universiteit dit vind, dan hoor ik dat toch liever van de universiteit dan van u´. Braam, dreigend: ´Dat zult u nog ongetwijfeld te horen krijgen van de universiteit, lieve mijnheer Nibbering. Waarom geeft u niet gewoon toe dat u een oplichter bent´.
Chris Nibbering: Moet ik op dit soort flauwekul antwoorden?
Presentator Twan Huys greep in: ´Waarom vind u dat, als je zo´n beschuldiging doet vind ik in elk geval dat je het moet kunnen uitleggen.´
Braam kon ´dat gigantisch uitleggen´, want zo wist zij, de uitgever van het boek zou een Grijze Wolvenuitgeverij zijn. De directeur van de uitgeverij, Veyis Gungor zou volgens Braam ´notabene de oprichter van de jongerenvereniging van de Grijze Wolven´ zijn geweest.
Nibbering: ´Nou, dit gaat te ver. Dit is gewoon allemaal geouwehor. Moet ik hier naar luisteren? De uitgeverij heeft op geen enkele manier iets te maken met de Grijze Wolven. Ik vind het schandalig dat dit soort beschuldigingen hier gewoon gezegd kunnen worden.´
Braam sputterde dat ze haar beschuldigingen ´hard´ kon maken, waarop Chris Nibbering reageerde met: ´doe dat dan gewoon! Stap er mee naar de rechter alsjeblieft.´
Braam keek Nibbering indringend aan: ´U weet precies met wie u in zee bent gegaan.´
Nibbering, kraad: ´Inderdaad, ik weet absoluut zeker met wie ik in zee ben gegaan en ze hebben niets te maken met die club van u´.
Insiders en kenners van het neo-stalinistisch netwerk, die uit angst voor repressaille niet met naam willen worden genoemd zijn het erover eens dat het optreden van Braam een dieptepunt voor hun netwerk is geweest. ´Zelfs voor de meest fundamentele neo-stalinist viel Braam door de mand tijdens deze confrontatie met onderzoeker Chris Nibbering. En dat terwijl ze een paar dagen eerder tijdens de Kristallnacht-herdenking al voor zoveel onrust had gezorgd. Veyis Güngör was ´aangeslagen´ door de zoveelste ´stoot onder de gordel ´ die Braam daar uitdeelde. De voorzitter van de Vereniging Turks Huis werd door het Comité Kristalnacht-herdenking schriftelijk ´van harte´ uitgenodigd tot het bijwonen van de Kristallnacht-herdenking van maandag 9 november 1998 ´Je kijkt toch raar op als ze in haar verslag van de herdenking beweert dat ook de Kristallnacht-herdenking in haar ogen een Grijze Wolvenbijeenkomst blijkt te zijn geweest. Was het niet zo triest, dan zou ik er hartelijk om gelachen hebben.
Mevrouw Braam slaat weer om haar heen. Ze kan zich blijkbaar niet voorstellen dat er Turken zijn die zich solidair voelen met de overlevenden van de waanzin van volkerenhaat. Ronduit eng dat ze er van uit gaat dat de aanwezige Turken alleen naar zo´n herdenking komen om haar te pesten. Met alle respect voor haar problemen met heroine-criminelen en haar angstgevoelens omdat haar onthullingen niet aan de politie maar aan de kranten worden gedaan, ze is wel erg vreemd bezig.
De bij de Kristalnachtherdenking aanwezigen Turken omschrijft ze in Het Parool als groepje dat zichzelf als ´Herrenvolk´ beschouwd. Güngör: Ik heb Stella Braam nog nooit van mijn leven gesproken. Wat beweegt haar? Allemaal leuk en aardig dat ze er in Het Parool de inmiddels legendarische toestanden voorafgaande aan de verschijning van haar wolvenboekje bij haalt, ik ben een onafhankelijk man en heb niets te maken met haar wolven. Ik heb een vrouw en twee kinderen. Ik zou graag willen leven in een samenleving waar ik, zonder verdacht te worden gemaakt slachtoffers van het fascisme mag herdenken. Ze realiseert zich blijkbaar niet dat haar opgeklopte sensatie over enge Turken als niets anders de integratie tegenwerkt. En dan maar gillen dat de integratie door die Grijze Wolven van haar wordt tegengehouden.´
Dat mooie haar waar Stella "acht jaar op had gewerkt" kwam per ongeluk in beeld...
Veyis Gungor: ´Natuurlijk verschrikkelijk voor haar kapsel, maar wat heb ik daarmee te maken. Ik stond daar niet om te treuren over het kapsel van Braam, voor mijn part had ze er vijftig jaar op gewerkt. Er wordt weer gekristallnacht, en dit keer niet alleen bij onze oosterburen. Er hebben de laatste jaren honderden aanslagen, vooral op Turken plaatsgehad. In Duitsland en Oostenrijk, maar ook in België en Nederland. Er is geen Turk die niet weet waar dit het voorspel van kan zijn. Maar Turken mogen van mevrouw Braam blijkbaar niet deelnemen aan herdenkingen van de slachtoffers van fascisme en rascisme. Ze lijdt aan Turkfobie´, zegt Gungor. Turkije, of beter gezegd, de voorganger van de huidige Turkse republiek, had net als Nederland een grote traditie waar het gastvrijheid betrof. Braam weet blijkbaar niet, dat toen de joden na 1492 uit Spanje en Portugal werden verdreven, de meerderheid zich binnen de grenzen van het Osmaanse Rijk vestigden. Je kunt in elke joodse encyclopedie lezen dat ze binnen deze islamitische gemeenschap volledig konden ontwikkelen. In Nederland hebben ze, in tegenstelling tot het Osmaanse Rijk, nog nooit één joodse premier gehad. En dan schrijft die juffrouw Braam in Het Parool dat ze zo schrok, want het leek haar dat er ´uit elke hoek van de Stopera´ een boze Turk tevoorschijn kwam. Nee, erger nog, juffrouw Braam ging er, zo schrijft zij op 11 november 1998´nietsvermoedend naartoe´. Turken had ze niet verwacht tijdens de herdenking van de Kristallnacht ´en het lot van de joden´, want, zo weet zij, zij zouden net als de nazi´s ook Herrenvolk vinden. Braam schrijft letterlijk: Ik zag ze al staan toen ik aankwam. Ik stond te trillen op mijn benen.´ Ook Güngör stond te trillen, maar dan van kwaadheid: ´Ga je naar de Kristallnachtherdenking, dan staat die Braam je daar op te wachten om een nazi van je te maken. Ik heb de hele avond geen mond opengedaan. Ik zag haar wel smoezen, maar dat ze de Kristalnachtherdenking zo zou bezoedelen hield ik niet voor mogelijk.´
Met geen woord repte Stella Braam in Het Parool over het feit dat juist de door haar in haar boek als zo´n gevaarlijk extreem-nationalistische Grijze Wolf omschreven Abdüllah Sarri de Boekmanzaal van het stadhuis verliet toen hij zag dat Braam aanwezig was. In de uitnodiging van Pieter Heinen (gedateerd 29 oktober ´98) staat Braam niet vermeld als deelneemster aan het forum. Ook Westerpakdeelraadslid Adil Madhad vond het ´onbegrijpelijk dat het organiserend comité juist die Braam., die als geen ander had bijgedragen tot negatieve beeldvorming van allochtonen in de pers´ was uitgenodigd. Dat Braam zou deelnemen werd, ongetwijfeld op haar eigen verzoek, pas op het laatste moment bekend gemaakt. Ook de eveneens aanwezige drs. Chris Nibbering noemde het 'ongelooflijk' dat het Amsterdam 4 en 5 mei comité juist Stella Braam had uitgenodigd om in het forum over 'beeldvorming van allochtonen in de pers' te zitten. 'Door Braams paranoia geloofde half Nederland dat fatsoenlijke Turkse burgers plotseling Grijze Wolven waren geworden. Dat zit dan verdomme in een forum dat nota bene als thema 'beeldvorming van allochtonen in de pers' had. Ook binnen de Turkse gemeenschap werd met ongeloof gereageerd op het nieuws dat Braam in het Kristallnachtforum zat. Drs. Veyis Gungor van de vereniging Turks Huis was afgelopen maandag aanwezig toen juffrouw Braam Mohamed el-Fers (MokumTV) wilde aanvliegen.
Stella beschuldigde El-Fers er van ´anonieme pamfletten´ tegen haar te hebben verspreid.
Een schandalige vertoning dat de bekende onderduikjournalisten ten overstaan van diverse journalisten moest worden tegengehouden toen zij in blinde woedde Mohamed wilde aanvliegen met de woorden: Ik ram je voor je bek.
El-Fers: Dat is dus de manier waarop Stella Braam wenst te discussieren. Ik heb absoluut geen idee over welke pamfletten ze het heeft. Dat ik me zou bezighouden met het verspreiden van pamfletten tegen haar. Of zou ze het boek ´Hoe gevaarlijk zijn de Turken?´een pamflet noemen? Ik ben razend benieuwd naar dat pamflet waarvan zij denkt dat het van mij afkomstig is. Wat zou daar ik godsnaam instaan dat ze zo kwaad wordt?´
Misschien omdat ze denkt dat ik opnames van haar aan de Turkse Omroep zou hebben gegeven. In Het Parool beweerde Braam dat dit bij de verschijning van haar Grijze Wolvenboekje zou zijn gebeurd.
´De TOS had van MokumTV beelden gekregen waarop ik close te zien ben´ stond er.
Onzin, en dan niet alleen omdat ze nergens close te zien is geweest. De TOS heeft nooit beelden van ons gekregen. Het waren beelden van onze uitzending over die eerste kampioenschappen olieworstelen. Braam had zich met succes weten in te schrijven als eerste vrouw in de geschiedenis van deze sport. Je ziet haar in het publiek. Ze wijst een verslaggeefster van het NOS-journaal de Grijze Wolvensnorren op de tribune. Stella was helemaal niet close in beeld. Bovendien heeft MokumTV die beelden NOOIT MEER uitgezonden nadat bekend was geworden dat Stella was ondergedoken. Niet omdat Stella was ondergedoken, maar omdat we genoeg ander materiaal hadden. Het blijft vreemd dat ze gewoon open en bloot rondliep bij wat volgens haar een Grijze Wolvenmanifestatie zou zijn. En zich beklaagd dat ze bij de entree gefouilleerd werd om even later met veel trompetgeschal onder te duiken. Wij namen de verhalen van Braam toen al niet meer serieus, na we lazen wat ze er in de Groene Amsterdammer van gebakken had. Het is gelul als zij schrijft dat wij de TOS toestemming zouden hebben gegeven dit fragment uit te zenden. Als de TOS iets van ons pikt, tja, MokumTV heeft ook weleens iets van hun gepikt. Stukje modeshow voor fundamentalistenvrouwtjes. Er was trouwens een wedstrijdfragment dat we nooit hebben uitgezonden, terwijl mevrouw Braam daar een stuk closer in beeld is. Ze weet zich wel belangrijk te maken.
Wijzend met haar pen de omstreden onderduikjournaliste Stella Braam, rechts van haar de eveneens als olieworstelares ingeschreven Anja Bakker. (met dank aan TOS-TV)
Op 12 september 1997 kwam Stella Braam per ongeluk in beeld toen MokumTV de omroeper van het Turkse olijfolieworstelen filmde. Hoewel ze naar eigen zeggen toen al bedreigd was, had ze geen probleem om zich publiekelijk onder eigen naam te laten inschrijven als olieworstelares. Een paar weken later besloot Stella zich kaal te knippen omdat ze ´close´ in beeld zou zijn gebracht door MokumTV. U ziet het bewijs hierboven. Als we Stella echt wilde filmen, hadden we wel even op haar ingezoomd. Erg handig, als je als undercover-journaliste precies achter de man gaat staan waarop de camera´s gericht staan.
Stella in Het Parool van 11 november 1998: Mijn haar, dat mooie lange haar waar ik acht jaar op had gewerkt, moest eraf, de krul eruit, ik kon wel janken. Daarom laaiden de emoties maandag (tijdens de Kristalnachtherdenking) zo hoog op. Stella zelf had overigens geen enkel probleem dat het Parool een foto van haar over vijf kolommen plaatste bij het artikel.
De opkomst van allochtonen bij het Kristallnachtdebat over allochtonen liet nogal te wensen over. Naast burgemeester Schelto Patijn uit ´s Gravenhagistan nog twee Marokkanenen, waaronder het stadsdeelraadsduoraadslid Adil Mahdhat en een paar Turken. En die Turken waren volgens Braam allemaal ´Grijze Wolven´, inclusief de aanwezige verslaggevers van MokumTV, Turks Huis en TOS-tv. Veyis Gungor is slachtoffer van de inmiddels een decenia durende lastercampagne. 'Omdat je toevallig ooit bij de oprichting van een studentenvereniging betrokken bent geweest, schieten een paar mensen nogal door in hun paranoia. Gewoon, omdat je er ooit deel van hebt uitgemaakt is al voldoende bewijs van Wolfisme, wat dan ook moge zijn. Niemand komt je vragen waarom je uit die vereniging stapte toen deze een ruk naar rechts maakte. Zetten die sukkels doodleuk op internet dat ik een bekende ex-Grijze Wolf zou zijn. Wat dat betreft sta ik niet alleen. Er lopen in Amsterdam honderden Turken rond die om de meest belachelijke redenen verdacht worden gemaakt 'grijze wolf' te zijn. Als je als Turk ook nog een boek met Noorse sprookjes bezit, smeren ze je ook nog nazi-sympathien aan. Zonder de minste wederhoor mag men van alles en nog wat over je beweren. Wat ik jammer vind is dat dit soort onzinverhalen actieve mensen lam legt zich in te zetten voor onze samenleving. Wat ik absoluut onacceptabel vond is dat juist zo´n onstreden figuur als die Braam in dat Kristallnachtforum gaat zitten, nadat ze de Nederlanders wijs heeft gemaakt dat wij Turken integratie erger vinden als wat landverraad in Nederland was tijdens de Tweede Wereldoorlog. Onbegrijpelijk dat zo'n fatsoenlijk Comite Kristallnacht-herdenking haar voor het forum over 'beeldvorming van allochtonen in de pers' uitnodigde en dat ze er vervolgens weer zo´n drama van maakt. Veyis Gungor had net als die paar andere allochtonen niet de minste behoefte zich met de forumdiscussie te bemoeien. De bijdrage van Braam noemde hij tegenover aanwezige verslaggevers van de Turkse televisie 'gelul' van iemand die als geen ander heeft bijgedragen om de beeldvorming van Turken in de pers te verzieken'.


Stella Braam

beroep: held
Door: Tanya van der Spek, 1997 gepubliceerd in HN Magazine
Als Stella Braam al niet Nederlands beste journalist is, is ze in ieder geval de dapperste. Ze gaat undercover en haalt de meest walgelijke misstanden boven tafel. Een portret.
Stella Braam (1962) deinst niet terug voor gevaarlijke of mensonterende situaties als het er om gaat de waarheid aan het licht te krijgen. Tijdens verschillende undercoveracties kreeg de journaliste het geestelijk en lichamelijk zwaar te verduren. 'Ik neem mijn vak zeer serieus', zegt ze. 'Een journalist heeft als taak de samenleving in de gaten houden. Ik ben een soort tolk. Ik duik in de onderkant van de samenleving en breng bericht.'
In 1994 kwam haar bericht uit de wereld van het ongeschoolde werk. Door het bloeiende persbureau Yol, dat Braam dreef met Gülnaz Aslan en artikelen in Opzij, De Groene Amsterdammer en FNV-Magazine, werd ze al gauw gezien als deskundige op het gebied van vrou-wen, jongeren en migranten. 'Maar ik begon te twijfelen of ik wel zo deskundig was. Toen ben ik zelf gaan kijken aan de onderkant van de arbeids-markt'.
Zonder zich als journaliste kenbaar te maken, nam ze anderhalf jaar lang baantjes aan als schoonmaakster, keukenhulp, inpakster en kamermeisje. 'Het was een vreemde gewaar-wording, die eerste week. De degradatie was moeilijk. Ik liep met mijn koffiekar langs bureaus waar telefoons rinkelden en faxen ratelden en ik dacht: 'Daar hoor ik, ik hoor aan die bureaus te zitten'.
Schokkend
De ervaringen die Stella Braam beschrijft in haar boek De blinde vlek van Nederland. Reportages over de onderkant van de arbeidsmarkt zijn op z'n minst schokkend te noemen. Overal constateerde Stella Braam de uitbuiting van arbeiders.
Schoonmakers worden zonder bescherming aan giftig schoonmaakmiddel blootgesteld en kantinedames moeten met rugklachten naar huis door te zware koffiekarren. Er wordt onnodig gesjouwd, over spekgladde vloeren geglibberd, kleedkamers ontbreken en keukens zijn onvoldoende geventileerd. 'Het was ontzettend zwaar. Ik moest hard werken, tegelijkertijd informatie verzamelen en het vertrouwen van mijn collega's winnen'.
Voor zwaar lichame-lijk werk wordt weinig betaald en overal worden pulpcontracten aangeboden.
Werkgevers vernederen hun arbeiders, proberen het loon te beknibbelen ('Sorry, compu-terfoutje!') en overuren worden al helemaal niet geteld. Cao's zijn de meeste werknemers onbekend. Braam bewijst dat hulp van vakbonden, Inspectiedienst SZW (voorheen arbeidsinspectie) en advocaten ook ver te zoeken is. Als Braam zich in de tuinbouw voordoet als de illegale Poolse Maria, wordt ze zelfs regelrecht de prostitutie ingeleid. 'Ik kon er op dat moment uitstappen, maar een echte Maria had dat niet gekund', zegt Braam.
Bijenkorf
Schokkend in het boek is ook als Braam's handlanger Mehmet Ülger infiltreert in een naai-atelier waar tachtig illegalen in een tropische hitte werken, vijftien uur per dag, voor vijf gulden per uur. De kleding die daar wordt gemaakt blijkt voor M&S Mode te zijn, een dochterbedrijf van het Koninklijke Bijenkorf Beheer.
Mede door Braam en Ülger werd het atelier opgedoekt, maar het verscheen later weer in Turkije, alwaar het gewoon weer voor M&S Mode werkte. Alle werknemers in Nederland stonden op straat. Toen speelde Braam's geweten wel op. In een interview met het blad Delta in maart 1997 zei ze: 'Je kunt illegalen wel aan het werk willen houden, maar moet je dan tolereren dat mensen bij jou om de hoek werken onder mensonterende omstandigheden voor vijf gulden per uur?'. Toen later bleek dat het atelier toch al plannen had te verhuizen, was het geweten van de journaliste enigszins gesust.
Door Braam's boek is de onderkant van de arbeidsmarkt eindelijk in beeld gekomen, maar de vele misstanden blijven gehandhaafd. 'Ik kreeg heel veel reacties. Ik mocht op de koffie komen bij minister Melkert en minister Wijers. Maar ik ben weemoedig in wat het oplevert. Iedereen zegt: 'Dit kan niet', maar daden blijven uit. Nederland is niet sterk in concrete maatregelen nemen, het is een amateurland.'
Op 1 mei dit jaar is de Stichting Beppie (vernoemd naar een voormalige collega van Stella die klaagde: 'Je ken nerregens je recht halen!') in het leven geroepen, die het sociale karakter van Nederlandse bedrijven controleert. 'Er zou een witte lijst moeten komen van bedrijven die het goed doen. Bedrijven moeten gestimuleerd worden door commercieel belang.'
Internet
Op haar Internetpagina, genaamd De visie van Stella Braam, schrijft ze: 'Merkwaardig dat er nu een trend is om de klok terug te zetten, met nieuwe lage loonschalen en supereenvoudig werk. Mag werken misschien ook een beetje leuk zijn? Of willen wij werkgelegenheid ten koste van alles, zoals het arbeidsmarktbeleid van de regering dreigt te verworden: meer markt, minder regels, verdergaande flexibilisering. De prijs die we daarvoor betalen heet: minder kwaliteit van de arbeid. Het doet er niet toe wat voor baantjes we scheppen, als het maar baantjes zijn.
De hogergeschoolden met de 'betere' banen stellen eisen. Hun werk moet een uitdaging en ontplooiend zijn met een mooi loon. We doen alsof ongeschoolden deze behoeften niet hebben. Komen zij van een andere planeet? Iedereen wil met plezier werken en zijn talenten ontwikkelen. Hoe kan een uitzendkracht die niet wordt ingewerkt en 'Hé, jij daar!' heet, zich met liefde aan zijn taak wijden?'.
Idealisten-generatie
Stella Braam heeft niet de illusie dat haar aanbevelingen veel zullen veranderen aan de misstanden. 'Ik heb geleerd dat een boek of de krant de werkelijkheid niet kan veranderen. Ik was naïef om dat te denken. Maar ik ben van de idealistengeneratie. Ik heb het gevoel dat ik het werk van mijn opa en mijn moeder kan afmaken. Mijn moeder hield lezingen voor plattelandsvrouwen. Mijn opa, Hendrik Braam, heeft gevochten voor cao's, het minimumloon en de arbeidstijdenwet. Hij werd meerdere malen met een mes bedreigd, maar hij was voor niemand bang'.
Braam neemt haar werk zeer serieus. 'Journalisten hebben de plicht de samenleving in de gaten te houden.' Maar journalisten voldoen vaak niet genoeg aan die taak, aldus Braam. 'De reguliere journalistiek is hapsnap, te snel. Zo breng je een gebrekkig beeld van de werkelijkheid.' Braam gaat liever undercover, ze verdiept zich langdurig in haar onderwerp. 'Ik wil systemen en structuren blootleggen'.
Wallraff
Door haar werkwijze wordt Braam vergeleken met de Duitse journalist Günter Wallraff. Van zijn hand verscheen in 1985 het boek 'Ganz Unten' ('Ik, Ali) nadat hij zich jarenlang vermomd als Turk aan de onderkant van de Duitse arbeidsmarkt had begeven. 'Ik bewonder Wallraff zeer, maar hij is meer een actievoerder en ik meer een onderzoeksjournaliste. Undercover gaan is voor mij geen doel maar een middel', zei Braam in het met Delta.
In de journalistieke wereld wordt vaak gekibbeld of undercoverjournalistiek wel ethisch verantwoord is. De Nederlandse Raad voor de Journalistiek zegt: openlijk werken is de regel maar als er geen andere weg is en het maatschappelijk belang groot genoeg is, kan undercover werken verantwoord zijn.
Stella Braam ziet ook wel in dat het een zooitje wordt als elke journalist zijn vak verzwijgt. Maar ze gelooft dat de samenleving toch zeer gediend is met undercover-projecten, want mensen die bewust een journalist te woord staan, maken de feiten soms wat mooier en houden weleens wat achter.
In een artikel voor het blad De Journalist in juli dit jaar schreef ze: 'Met open vizier krijg je sociaalwenselijke antwoorden en worden geheimen achtergehouden; als undercover kun je geheimen ontsluieren en leugens ontmaskeren.' Juist in de ongeschoolde arbeid was het belangrijk om undercover te gaan. 'Die mensen die daar werken, kunnen zelf niet aan de bel trekken. Ze staan niet op gelijke voet met hun baas. Als schoonmaakster bij haar chef klaagt over de arbeidsomstandigheden, is ze meteen haar baan kwijt.'
Grenzen
Braam heeft al bewezen ver te gaan voor haar werk. Maar ze heeft haar grenzen. 'Ik zou bij voorbeeld nooit seks hebben voor een reportage, dat vind ik ongepast. Ik ben ook heel zorgvuldig in het toepassen van hoor en wederhoor. Verder zou ik mijn leven niet in gevaar brengen.' Om deze laatste reden heeft ze een infiltratie in de drugswereld gestaakt. 'De mensen in dat milieu zijn onvoorspelbaar. Toen ik letterlijk een huis uit werd gesmeten en daarbij een litte-ken aan mijn knie overhield, wist ik dat er grenzen zijn. Dat had ik nodig want ik werd overmoedig. Ik ben geen kamikazejournalist.'
Hoewel ze voorzichtiger werd, zorgde ze er toch voor dat ze in de zomer van '96 getuige was van enorme illegale geldoperaties bij een crimineel die ze 'Leo' noemt. Die reportage verscheen in twee delen in De Volkskrant. 'Ik wilde een kijkje nemen in de keuken van een crimineel. Ik wilde weten hoe het mogelijk is dat hij al vijftien jaar lang nauwelijks gehinderd door instanties, mensen mag duperen'.
Zwart geld
Braam bezocht Leo nadat ze een advertentie van hem had gezien in De Telegraaf. Ze zei dat ze een tussenpersoon was van een potentiële cliënt, maar Leo had al gauw ander werk voor haar. 'Hij vroeg of ik kon typen. Ik zei ja, toen zei hij dat ik morgen kon beginnen. Die kans liet ik me niet door de neus boren'.
Leo adverteert met Engelse BV's ('Limiteds') en taxfree BV's in Andorra. Op zijn kantoortje worden allerlei papieren vervalst en er zijn aanwijzingen van vrouwenhandel. 'Ik was wit geld zwart en zwart geld wit', zegt Leo. Dit alles deed hij met behulp van zijn vriendin 'Josefien' die werkt op het ministerie van Justitie.
'Het was ongelooflijk wat ik daar allemaal zag gebeuren. Ik was bang dat niemand mij zou geloven, dus heb ik alles, zelfs zijn agenda, gekopieerd, op zijn eigen kopieermachine! Ik was doodsbang dat Leo me zou betrappen, dus ik verstopte de kopieën in de bezemkast'.
'Ik hield me steeds van de domme. Toen Leo zei dat ik het telefoonnummer van de NVJ (Nederlandse Vereniging voor Journalisten) moest opzoeken, vroeg ik heel stom 'Wat is dat, de NVJ?'', lacht Braam.
Aanfluiting
Na de publicaties haalde Leo zijn kantoor leeg en hield hij zich een tijdje gedeisd uit angst te worden opgepakt. Maar dat gebeurde niet. 'Noch de Economische Controle Dienst, noch de FIOD, noch de Criminele Inlichtingen Dienst hebben ingegrepen.' 'Het is een aanfluiting van jewelste', zei Stella Braam in het blad Delta. 'Het zou mij niets verbazen als Justitie al jaren op de hoogte is van het feit dat Josefien samenwerkt met een crimineel.'
Toen Braam informeerde waarom er niet tot actie werd overgegaan, kreeg ze van Justitie een spreekverbod opgelegd. 'Ik ben er niet op uit mensen te schaden. Ik wil niet onnodig privacy schenden. Wat doet het er toe hoe Leo echt heet, interessanter is de vraag waarom de Leo's zo floreren.'
Risico
Op het moment dat Stella Braam haar voormalige werkgever Leo eindelijk durfde op te bellen voor wederhoor, schreeuwde hij: 'Ik krijg jou nog wel!'. 'Mijn reportage heeft hem een ton gekost. Ik zei dat hij zijn advocaat moest sturen. Ach, blaffende honden bijten niet. Ik ben door mijn angsten heen. Aan journalisten komen ze niet zo snel. Ze weten dat er een heel politieteam op los gelaten wordt. Als je je vak goed doet, dan loop je risico voor alles wat je boven haalt. Op aanraden van de Criminele Inlichtendienst heb ik wel twee weken ondergedoken gezeten, maar onderduiken heeft eigenlijk geen zin. Je moet toch weer terug.'
Blaffende honden bijten niet, maar Grijze Wolven misschien wel. Tijdens de undercoveractie bij deze 'jeugdbeweging' die gelieerd is aan de Turkse nationaal-socialistische partij MPH zijn Stella Braam en Mehmet Ülger met de dood bedreigd. Vlak voor het verschijnen van het boek 'Grijze Wolven', zei informant Ta: 'Het kan een ongeluk op de snelweg worden. Onderduiken heeft geen zin: jij hebt geen geld voor goede onderduikadressen en lijfwachten. Ik heb je gewaarschuwd: een mensenleven is maar vijfhonderd gulden waard'. Het journalistenduo heeft wekenlang undercover gezeten. Hun woningen bezochten ze alleen met politiebescherming. Op 30 oktober 1997 gingen ze terug naar huis in kogelvrije vesten die de NVJ voor ze heeft gekocht.
Represailles
In een interview met De Journalist in mei 1997 liet Stella Braam weten dat angst voor represailles haar geen parten meer speelt. 'In de maffia geldt de ongeschreven wet dat je niet komt aan rechercheurs, journalisten en vrouwen. Ik voldoe aan twee criteria'.
Na het Grijze Wolvenproject is Braam niet van plan nog jaren door te gaan. 'Ik merk dat ik minder energie heb, de accu moet bijgevuld worden. De afgelopen vijf jaar heb ik het beste van mezelf gegeven. Dit werk brengt veel stress met zich mee. Ik heb een heel ideeënboek waarvan ik de helft nog niet heb gedaan. Ik wil nog één groot project doen en dan hoop ik mijn ideeën te kunnen doorgeven aan nieuwe journalisten'.

+++ Jan's analysis

Stella specializes in undercover journalism; she's called 'professional hero' by others. Stella seems attracted to dangerous situations; often she acts like a female agent 007 to exposes sensational mafia-like criminal activities and dangerous right wing Turkish extremists. She has a loud extroverted laugh and is certainly a brave goal focussed woman, claiming that her goal is that mafiose persons 'don't wield power in The Netherlands and it need to be that way; the rotten apples need to be removed from society'. Stella is a strong, courageous, woman who says she couldn't bear having a routine life. When challenged she hits back hard 'I'll smash you in your face….why don't you just say that you are a liar? 'Is she Adventurous Style character or an Agressive Style woman? She admits that she has been very afraid in the beginning and needed time to get more courageous and fight back. She apparently is also is not an egocentric person; but wielding her journalistic power for the good of the country. Her 'high profile' colorful storytelling style, her communicative talent (book writing; columns in newspapers, public debating sessions, professional networking); her rage, (?tears) and threats ('I'll end your career!') towards her opponents; she must be in the Dramatic Style-Narcissistic Style range. Her goal focus and persistence would suggest her to be more narcissistic; she gets angry and agressive especially when her image is in danger during public debates.

Classification:

A hypothesis could be that she's mainly Agressive Style; like the character played by Sandra Bullock in Miss Congeniality. Theodore Millon describes a 'enforcing' variant of this style; 'Hostility sublimated in the public interest', bossy, think they possess the right to be pityless, merciless, coarse, task is to control and to punish, to search out rule breakers'. Hypothesis II is that she's a Vigilant Style character; she seems to be a bit xenofobic/paranoid; as a child she was afraid of the dark; and now she wants to expose and exterminate all invisible dangers and Turkish terrorist/fascist groups plotting to sabotage wester european society.
Hypothesis III: Adventurous Style; the thrill of experiencing risky James Bond/Lara Croft/Batman-like adventures

The interviewer asked her mainly questions about the cases she did; not about her personal life, so its difficult for me to make a definite profile.

Jan



Follow Ups:



Post a Followup

Name:
E-Mail:

Subject:

Comments:

Optional Link URL:
Link Title:
Optional Image URL:


[ Follow Ups ] [ Post Followup ] [ Jan's Enneagram & Movie Board ] [ FAQ ]